Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zawierciu mieści się przy ul. Piłsudskiego 47. Od 1997 r. dyrektorem Ośrodka jest Zygmunt Knopik. Według danych z 2001 r. największą grupę osób zgłaszających się po pomoc do MOPS w Zawierciu stanowiły rodziny z problemami bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych (3710 osób), ubóstwa (3310 osób), bezrobocia (3162 osób), niepełnosprawności (2237 osób) i alkoholizmu (1894 osób). "Jak wynika z ostatnich danych - mówi Pan Dyrektor - największą grupę ludzi zgłaszających się do naszego Ośrodka o wsparcie stanowią bezrobotni. Najczęściej są to osoby, które utraciły pracę w wyniku upadku wielkich zakładów, kopalń, z 20, 30-letnim stażem pracy, ze średnią wieku 40 lat". W okresie od 1 grudnia ub. r. do 20 lutego br. do Ośrodka zgłosiło się 250 nowych rodzin, co z pewnością wynika z faktu, że w Zawierciu, które liczy ponad 55 tys. mieszkańców, jest 5790 osób bezrobotnych (stopa bezrobocia jest bardzo wysoka, wynosi 22,2% - przy 17 % w województwie śląskim i 18,7% w kraju).
W br. na zadania własne MOPS w Zawierciu przeznaczony jest budżet w wysokości 6 mln 928 tys. zł (wykonanie na 30 kwietnia br. 2 mln 568 tys. zł); na zadania zlecone 3 mln 772 tys. zł (wykonanie na 30 kwietnia br. 1 mln 314 tys. zł). "W pierwszym kwartale tego roku świadczenia obligatoryjne są realizowane terminowo - mówi zastępca dyrektora Anna Kołodziejczyk. - Pod koniec ubiegłego roku sytuacja była dramatyczna. Terminy wypłat tych świadczeń były opóźnione nawet do miesiąca". Świadczenia fakultatywne są ograniczone ze względu na wzrost liczby rodzin o zerowych dochodach własnych. Zasiłki te wynoszą najczęściej 100 zł miesięcznie na 3, 4-osobową rodzinę (zasiłki fakultatywne celowe płatne są w wysokości od 50 do 150 zł).
W I kwartale br. MOPS w Zawierciu zrealizował następujące formy świadczeń: zasiłki stałe otrzymało 46 rodzin, zasiłki stałe wyrównawcze - 181 rodzin, zasiłek gwarantowany - 25 rodzin, zasiłek okresowy macierzyński - 47 rodzin, renty socjalne - 283 rodziny. Zasiłki celowe przeznaczane są głównie na żywność, opał i leki. W tym roku z tej formy pomocy skorzystało 1478 rodzin, tj. 4017 osób.
"W związku z pogarszającą się sytuacją materialną zawierciańskich rodzin - mówi dyr. Knopik - Ośrodek podejmuje także wiele działań wspierających. Należą do nich m. in.: coroczne pozyskiwanie płodów rolnych od rolników, głównie z terenu powiatu zawierciańskiego (w ubiegłym roku rozdzielono 18 ton ziemniaków), współpraca z zakładami mięsnymi (w bieżącym roku wydano dla podopiecznych ponad 6 500 kg głowizny pochodzącej z darów), a także pozyskiwanie używanego sprzętu AGD czy wyposażenia gospodarstwa domowego".
Ośrodek wydaje codziennie gorący posiłek dla 150 osób oraz finansuje jadłodajnię i świetlicę dla dzieci przy parafii pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Warto również wspomnieć, że zawierciański MOPS wspólnie z Arcybiskupim Komitetem Wspierania Bezrobotnych uruchomił Ognisko Opiekuńczo-Wychowawcze dla Dzieci w budynku TPD przy ul. Rataja 7.
"Mamy wysoki wskaźnik dożywiania dzieci w szkołach podstawowych i gimnazjach - mówi Pan Dyrektor. - Poza obiadami staramy się także zapewnić im śniadania". W tym roku tą formą pomocy objętych jest 850 dzieci, przewiduje się również doposażenie ok. 500 dzieci w artykuły szkolne, 85 dzieci w wyprawki szkolne oraz zorganizowanie wypoczynku letniego dla ok. 200 dzieci (półkolonie dzieci w mieście).
W strukturach MOPS działają: Świetlica Środowiskowa, Środowiskowy Dom Samopomocy i Dzienny Dom Pomocy Społecznej, w którym m. in. znajdują pomoc osoby z orzeczonym stopniem niepełnosprawności, zrzeszone w dwóch klubach: "Feniks" i młodzieżowym - "Wektor".
Podopieczni MOPS mogą skorzystać także z porady radcy prawnego oraz psychologa, który prowadzi jednocześnie indywidualną i grupową terapię osób i rodzin objętych pomocą MOPS.
Osoby nie mające dachu nad głową mogą korzystać ze Schroniska dla Bezdomnych w Zawierciu-Żerkowicach, prowadzonego przez Chrześcijańskie Stowarzyszenie Dobroczynne Kościoła Zielonoświątkowego. Od grudnia 2002 r. z pomocy tej skorzystało 25 osób.
W Ośrodku zatrudnionych jest ponad 90 osób, w tym 22 pracowników socjalnych obejmuje opieką ok. 120 rodzin.